Ho gần 2 năm, cụ bà 83 tuổi tá hỏa khi biết nhiễm giun lươn

Ho kéo dài, điều trị nhiều cách không cải thiện

Bà Nguyễn Thị Tăng (83 tuổi, ở xã Thổ Tang, tỉnh Phú Thọ) đã phải chịu đựng tình trạng ho kéo dài gần 2 năm. Cùng với ho, bà thường xuyên mệt mỏi, ăn kém và sút khoảng 4 kg. Những triệu chứng dai dẳng khiến bà và gia đình lo lắng, nhiều lần tìm cách điều trị nhưng chưa cải thiện rõ rệt.

Theo lời kể của bà Tăng, trong thời gian bị ho, bà đã sử dụng nhiều phương pháp khác nhau, từ tiêm thuốc trong nhiều ngày đến các cách điều trị theo kinh nghiệm dân gian như chanh hấp mật ong, mật ong ngâm hoa đu đủ. Tuy nhiên, tình trạng ho vẫn kéo dài.

Nghĩ mình mắc bệnh về phổi, gia đình đưa bà đến khám tại cơ sở y tế chuyên khoa hô hấp. Sau khi thăm khám, bà được chuyển đến Bệnh viện Đặng Văn Ngữ để tiếp tục kiểm tra, tìm nguyên nhân.

Kết quả thăm khám cho thấy bà Tăng bị nhiễm giun lươn đường ruột, đồng thời mắc thiếu máu mức độ vừa và tăng huyết áp. Bà Tăng cho biết chưa từng nghe đến bệnh giun lươn. Bà cũng không có biểu hiện ngứa, đau bụng hay rối loạn tiêu hóa - những triệu chứng thường gặp ở người nhiễm loại ký sinh trùng này.

Trường hợp của bà Tăng cho thấy nhiễm giun lươn có thể không biểu hiện bằng những dấu hiệu điển hình, khiến người bệnh khó nhận biết nếu chỉ dựa vào triệu chứng bên ngoài.

Giun lươn có thể tồn tại âm thầm nhiều năm trong cơ thể

Theo BSCKI Đinh Thị Bảo Thoa, Bệnh viện Đặng Văn Ngữ, bệnh giun lươn đường ruột thường gặp là do Strongyloides stercoralis gây ra. Là ký sinh trùng nguy hiểm nhất trong số các loại ký sinh trùng đường tiêu hoá. Điểm đặc biệt của bệnh là khả năng tự nhiễm, khiến ký sinh trùng có thể tồn tại trong cơ thể nhiều năm, thậm chí hàng chục năm gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm thậm chí có nguy cơ dẫn đến tử vong nếu không được điều trị.

Ở người mắc giun lươn, các triệu chứng thường gặp gồm: đau bụng; rối loạn tiêu hóa: tiêu chảy có thể táo bón, ngứa da, nổi mẩn, nổi mề đay kéo dài. Ngoài ra có thể mệt mỏi, ăn kém và gầy sút cân; nôn, buồn nôn; thiếu máu.

Tuy nhiên, không phải ai nhiễm giun lươn cũng có đầy đủ những triệu chứng trên. Nhiều trường hợp không có biểu hiện rõ ràng, các triệu chứng không đặc hiệu, dễ nhầm với các bệnh tiêu hoá, da liễu, dị ứng khác.

Với bệnh nhân Tăng, theo BS Bảo Thoa, kết quả xét nghiệm tại cơ sở y tế trước đó ghi nhận tăng bạch cầu ái toan - một dấu hiệu có thể gợi ý tình trạng nhiễm ký sinh trùng. Sau khi được chuyển đến Bệnh viện Đặng Văn Ngữ, bệnh nhân tiếp tục được thăm khám và làm các xét nghiệm liên quan. Kết quả phát hiện ấu trùng giun lươn trong phân.

Bác sĩ cho biết, ấu trùng giun lươn xâm nhập qua da, niêm mạc vào cơ thể người sau khi tiếp xúc với đất bị ô nhiễm. Ngoài ra, qua cơ chế tự nhiễm: Do giun cái đẻ trứng, trứng phát triển thành ấu trùng và nở thành giun trưởng thành ngay trong lòng ruột.

Chính đặc điểm này khiến người bệnh có thể mang ký sinh trùng trong thời gian dài mà không nhớ rõ thời điểm, hoàn cảnh phơi nhiễm ban đầu.

Đối với trường hợp bà Tăng, hiện chưa có đủ thông tin để xác định cụ thể nguồn lây hoặc thời điểm nhiễm giun lươn. Việc phát hiện bệnh sau một thời gian dài có triệu chứng cũng không đồng nghĩa toàn bộ tình trạng ho kéo dài đều do ký sinh trùng gây ra.

Cảnh giác nguy cơ biến chứng ở người suy giảm miễn dịch

Theo BS Bảo Thoa, ở người khoẻ mạnh, bệnh giun lươn có thể kéo dài nhiều năm với các triệu chứng mạn tính nếu không được phát hiện và điều trị. Tuy nhiên, ở người suy giảm miễn dịch, bệnh có thể tiến triển thành hội chứng tăng nhiễm hoặc giun lươn lan tỏa, gây tổn thương đa cơ quan: tiêu hóa, phổi, hệ thần kinh và nhiều cơ quan khác; thậm chí dẫn đến nhiễm khuẩn huyết, suy hô hấp và đe dọa tính mạng.

Những đối tượng có nguy cơ diễn biến nặng gồm người sử dụng corticosteroid kéo dài hoặc liều cao, người dùng thuốc ức chế miễn dịch, người ghép tạng và những người có tình trạng suy giảm miễn dịch khác.

Đáng lưu ý, giun lươn có khả năng tồn tại âm thầm trong cơ thể nhiều năm. Người bệnh có thể đã nhiễm từ trước mà không biết, sau đó bệnh tiến triển nặng khi sử dụng corticosteroid hoặc các thuốc ức chế miễn dịch. Vì vậy, việc khai thác tiền sử phơi nhiễm và đánh giá nguy cơ nhiễm giun lươn trước khi bắt đầu các liệu pháp này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Không nên tự ý dùng thuốc tẩy giun để điều trị

Chuyên gia ký sinh trùng cho biết, bệnh giun lươn có thể điều trị hiệu quả, đặc biệt khi được phát hiện sớm và chưa có biến chứng. Theo khuyến cáo quốc tế, ivermectin là thuốc được ưu tiên trong điều trị bệnh giun lươn. Việc lựa chọn thuốc và phác đồ điều trị cụ thể cần căn cứ vào tình trạng bệnh, mức độ biến chứng và tình trạng miễn dịch của người bệnh.

Thời gian điều trị phụ thuộc vào mức độ bệnh và khả năng đáp ứng của từng người. Những trường hợp nặng cần được điều trị và theo dõi tại cơ sở y tế chuyên khoa. Sau điều trị, người bệnh cần tái khám theo lịch hẹn để đánh giá hiệu quả và thực hiện các xét nghiệm kiểm tra khi có chỉ định.

BS Bảo Thoa khuyến cáo, người dân không nên tự ý mua và sử dụng thuốc tẩy giun để điều trị giun lươn. Không phải tất cả các loại thuốc tẩy giun đều có hiệu quả tương đương đối với bệnh này; tự điều trị không phù hợp có thể dẫn đến điều trị không hiệu quả, làm chậm quá trình chẩn đoán và xử trí bệnh, đồng thời bỏ lỡ cơ hội phát hiện sớm các biến chứng nguy hiểm.

Người dân nên chủ động đi khám thay vì tự điều trị. Phát hiện đúng bệnh và điều trị kịp thời không chỉ giúp hạn chế tình trạng nhiễm kéo dài mà còn góp phần phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm, nhất là ở người có nguy cơ suy giảm miễn dịch.

Đặc biệt, những người đang hoặc chuẩn bị sử dụng corticosteroid, thuốc ức chế miễn dịch cần thông báo cho bác sĩ về nguy cơ nhiễm giun lươn để được đánh giá và tư vấn phù hợp.

Ngứa dai dẳng, cảnh báo bệnh nguy hiểm lây từ ‘thú cưng’

SKĐS - Ngứa, nổi mẩn kéo dài có thể là biểu hiện của nhiều bệnh lý, trong đó có nhiễm giun đũa chó mèo. Đáng chú ý, ngay cả người không nuôi "thú cưng" cũng có nguy cơ nhiễm bệnh qua môi trường hoặc thực phẩm ô nhiễm.